تعداد نشریات | 418 |
تعداد شمارهها | 9,985 |
تعداد مقالات | 83,469 |
تعداد مشاهده مقاله | 76,606,929 |
تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 53,719,440 |
تحلیل تطبیقی آیین کشورداری در شاهنامه و تِلِماک | ||
پژوهشنامه ادبیات تعلیمی | ||
مقاله 1، دوره 10، شماره 38، شهریور 1397، صفحه 1-30 اصل مقاله (472.34 K) | ||
نوع مقاله: علمی- پژوهشی | ||
نویسندگان | ||
احمد رنجبر1؛ بهناز شکوری2 | ||
1استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز | ||
2دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز | ||
چکیده | ||
شاهنامۀ حکیم فردوسی از آثار حماسی طراز اول در ادب فارسی است و با آثار برجستۀ ادب جهانی میتواند برابری کند. این کتاب حاوی اطلاعات مهمی از آغاز آفرینش تا زمان مؤلف است و میتوان موضوعات فراوانی از آن را با آثار مشهور و برتر ادب جهانی مقایسه و بررسی کرد. یکی از آثار معروف جهان، تلماک اثر فِنلون فرانسوی است که کتابی حماسیتعلیمی شمرده میشود. در شاهنامه نیز افزون بر حماسه، میتوان تعالیم و آموزههای اخلاقی بسیاری را مشاهده کرد. ازاینرو، میتوان موضوعات مشترکی را در تطبیق دو اثر شاهنامه و تلماک جست. یکی از موضوعات مشترک در دو بخش حماسی و تعلیمی، «آیین کشورداری» است که در هر دو اثر جلوۀ خاصی دارد. مهمترین پرسش مطرح در این جستار این است که کدامیک از دو اثر، در بُعد اخلاقی و تعلیمی غنیتر است؟ بدین نتایج رسیدهایم که اولاً هرچند شاهنامه و تلماک در موضوع کشورداری، در هر دو زمینۀ حماسه و تعلیم سخنان مشترکی دارند، میتوان برتری شاهنامه را در هر دو حوزه بر تلماک مشاهده کرد. ثانیاً آیین کشورداری در شاهنامه معمولاً بر اصول و مبانی دینی استوار است، درحالیکه در تلماک دین در کشورداری مطرح نیست. ثالثاً آیین کشورداری در شاهنامه معمولاً در قالب سفارشی از شاهان پیشین برای شاهان پسین است و جنبۀ حماسی و حکم و اجبار در آن بیش از تلماک است که در قالب گفتوگوی دوسویه بین مانتور و تلماک با جنبۀ تعلیمی ارائه شده است. | ||
کلیدواژهها | ||
شاهنامه؛ تِلِماک؛ فردوسی؛ فِنلون؛ آیین کشورداری | ||
مراجع | ||
1. قرآن کریم (1376)، ترجمۀ محمدمهدی فولادوند، تهران: دفتر مطالعات تاریخ و معارف اسلامی. 2. ابنفارس، احمد (بیتا)، معجم مقاییساللغة، تحقیق و تصحیح عبدالسلام محمد هارون، چ1، قم: مکتب الاعلام الاسلامی. 3. ارورعی، جعفر (1388)، آیین کشورداری، رهبری و سیاست و سفیری در شاهنامۀ فردوسی، پایاننامۀ کارشناسیارشد بهراهنمایی محمد فولادی، قم: دانشگاه قم. 4. جعفری قریهعلی، حمید و زارعی مریم (1394)، «مقایسۀ تطبیقی رویکردهای اخلاقی قابوسنامه و تلماک»، هشتمین همایش پژوهشهای زبان و ادبیات فارسی، 579ـ 599. 5. حمیدیان، سعید (1383)، درآمدی بر اندیشه و هنر فردوسی، تهران: ناهید. 6. رنجبر، احمد (1363)، جاذبههای فکری فردوسی، تهران: امیرکبیر. 7. ریاحی، محمدامین (1375)، فردوسی: زندگی، اندیشه و شعر او، تهران: طرح نو. 8. زارعی، مریم (1391)، مقایسۀ تطبیقی رویکردهای اخلاقی قابوسنامه و تلماک. پایاننامۀ کارشناسیارشد بهراهنمایی حمید جعفری قریهعلی، کرمان: دانشگاه ولیعصر(عج) رفسنجان. 9. زرینکوب، عبدالحسین (1374)، آشنایی با نقد ادبی، تهران: انتشارات سخن. 10. زرینکوب، حمید (1353)، مجموعۀ سخنرانیهای اولین و دومین هفتۀ فردوسی، مشهد: دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی. 11. سپهبدی، عیسی (1329)، تاریخ ادبیات فرانسه، تهران: چاپخانۀ دانشگاه تهران. 12. شفیعیکدکنی، محمدرضا (1372)، «انواع ادبی و شعر فارسی»، مجلۀ رشد آموزش ادب فارسی، سال هشتم، شمارۀ 32، 4ـ9. 13. شمیسا، سیروس (1381). انواع ادبی، تهران: فردوس. 14. صفا، ذبیحالله (1369)، حماسهسرایی در ایران، چ5، تهران: امیرکبیر. 15. فردوسی، ابوالقاسم (1393)، شاهنامه، بهکوشش سید محمد دبیر سیاقی، تهران: قطره. 16. ـــــــ (1391)، شاهنامه، بهکوشش جلال خالقی مطلق، چ4، تهران: مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی. 17. فنلون (1390)، تلماک، ترجمۀ میرجلالالدین کزازی، تهران: نشر مرکز. 18. کاظمیپور، زهرا (1394)، «آیین کشورداری در گرشاسبنامۀ اسدی طوسی»، فصلنامۀ تخصصی تحلیل و نقد زبان و ادبیات فارسی، شمارۀ 24، 137ـ161. 19. کویر، محمود (1390)، بر بال سیمرغ؛ جستارهایی دربارۀ شاهنامه، بوخوم: کتاب آیدا. 20. ماسه، هنری (1350)، فردوسی و حماسۀ ملی، ترجمۀ مهدی روشنضمیر، دانشگاه تبریز: انتشارات کمیتۀ استادان. 21. یاحقی، محمدجعفر (1388)، از پاژ تا دروازۀ رزان: جستارهایی در زندگی و اندیشۀ فردوسی، تهران: سخن. 22. ــــــ (1369)، بهیننامۀ باستان (خلاصۀ شاهنامۀ فردوسی)، مشهد: مؤسسۀ چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی. | ||
آمار تعداد مشاهده مقاله: 223 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 205 |